Lübnan Kronolojisi

M.Ö. 3000–2500 Fenike hakimiyeti.

M.Ö. 1800–1100: Mısır hakimiyeti.

M.Ö. 875–608: Asur hakimiyeti.

M.Ö. 590–529: Babil hakimiyeti.

M.Ö. 529–333: Pers hakimiyeti.

M.Ö. 333–64: İskender hakimiyeti ve Selefki (Selefkos veya Seleucid) Hanedanlığı.

M.Ö. 64 – M.S. 395: Roma hakimiyeti.

395–636: Bizans hakimiyeti.

636: Hz. Ömer döneminde Müslümanların hakimiyetine geçiş.

1109–1291: Haçlı hakimiyeti.

1289–1516: Memluklu hakimiyeti.

1516–1918: Osmanlı hakimiyeti.

1516–1697: Dürzi Maan ailesinin idaresi.

1697–1841: Dürzi Şihabların idaresi.

1831–1840: Kavalalı Mehmet Ali Paşa idaresindeki Mısır’ın işgali.

1842–1860: Kuzeyde Marunilerin, güneyde ise Dürzilerin yönetiminde iki kaymakamlığın kurulması ve Marunilerle Dürziler arasında siyasi ve iktisadi mücadeleler.

1861: Lübnan Dağı Protokolü ile “Mutasarrıflık” sistemine (Maruni idaresine ve mezhep temsiline dayalı bir siyasi sisteme) geçiş.

1 Nisan 1920: Fransız mandasının kurulması.

1 Eylül 1920: Dağlık Lübnan bölgesine Suriye’den koparılan toprakların dahil edilmesiyle “Büyük Lübnan Devleti”nin kurulması.

1920–1943: Fransız mandası dönemi.

1926: Fransız güdümünde Lübnan Cumhuriyeti’nin kurulması ve anayasanın kabul edilmesi.

1932: İlk ve tek resmi nüfus sayımı.

22 Kasım 1943: Lübnan’ın bağımsızlığını kazanması ve Milli Misak’ın ilanı.

31 Aralık 1946: Fransız birliklerinin ülkeden tamamen çekilmesi.

1948: I. Arap-İsrail Savaşı’nın ardından ilk Filistinli mülteci akını.

8 Mayıs – 14 Ekim 1958: İlk iç savaş ve Amerikan müdahalesi.

1967: Arap-İsrail Savaşı’nın ardından ikinci mülteci akını.

Aralık 1968: İsrail’in Beyrut havalimanını bombalaması ile ilk kez Lübnanlılar arasında Filistin meselesinin ciddi bir biçimde tartışmaya açılması.

12 Haziran 1969: Lübnan hükümeti ile FKÖ arasında Lübnan topraklarında Filistinlilerin haklarını düzenleyen ve İsrail’e yönelik gerilla mücadelesinin meşrulaştığı Kahire Anlaşması’nın imzalanması.

1970: “Kara Eylül”ün ardından Filistinli direnişçilerin Ürdün’den çıkarılması ve Lübnan’ın, İsrail’e yönelik Filistin direnişinin merkez üssü haline gelmesi.

1973: Lübnan hükümeti ile FKÖ arasında Kahire Anlaşması’nı teyit eden ancak Filistinli gerillaların hareketlerine bazı sınırlamalar getiren Milkart Protokolü’nün imzalanması.

13 Nisan 1975: Marunilerin, Filistinlilerin bulunduğu bir otobüse yönelik saldırısının ardından, Lübnan Kuvvetleri (Hıristiyan Maruni) ile FKÖ destekli Ulusal Hareket (Müslüman-Dürzi-sol ittifakı) arasında iç savaşın patlak vermesi.

Aralık 1975: FKÖ’nün resmen iç savaşa girmesi.

Mart 1976: Filistin-Müslüman ittifakının ülkenin çok büyük bir kısmında kontrolü ele geçirmesi.

Nisan 1976: Suriye’nin Hıristiyanların lehine iç savaşa müdahil olması.

1 Haziran 1976: Cumhurbaşkanının talebi üzerine Suriye birliklerinin Lübnan’a girmesi.

16 Ekim 1976: Arap Birliği’nin girişimiyle Riyad ve Kahire Anlaşmaları’nın imzalanması ile iç savaşın ilk safhasının sona ermesi.

Ocak 1977: Arap Caydırıcı Gücü’nün bir parçası olarak 27 bin Suriye askerinin resmen ülkeye yerleşmesi.

16 Mart 1977: Dürzi lider Kemal Canbulat’ın öldürülmesini müteakip Dürzi-Maruni çatışmasının yeniden başlaması.

1978: Suriye-Maruni ittifakının bozulması.

Mart 1978: İsrail’in Lübnan’ın yüzde 10’unu işgal etmesi.

19 Mart 1978: BM Güvenlik Konseyi’nin İsrail’in saldırılarını derhal durdurması ve Lübnan topraklarından çekilmesini öngören 425 sayılı kararı.

23 Mart 1978: Barışı sağlamak üzere UNIFIL birliklerinin Lübnan’a gelmeye başlaması.

1978–79: Doğu Beyrut’ta Hıristiyan grupların kendi aralarında mücadeleye başlaması.

6 Haziran 1982: İsrail’in Lübnan’ı işgali.

7 Ağustos 1982: İsrail ve Filistinliler arasında imzalanan ateşkes sonucu Filistinli direnişçilerin, merkez üsleri olan Beyrut’tan ayrılması.

14 Eylül 1982: Lübnan Kuvvetlerinin komutanı Beşir Cemayel’in cumhurbaşkanı seçilmesini müteakip suikastla öldürülmesi.

16–17 Eylül 1982: İsrail destekli Falanjistlerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında 2000’e yakın Filistinliyi katletmesi.

18 Nisan 1983: ABD büyükelçiliğine düzenlenen saldırıda 50 kişinin ölmesi.

15 Mayıs 1983: El-Fetih içinde ayaklanma.

17 Mayıs 1983: İsrail ile Lübnan hükümeti arasında tüm yabancı güçlerin çekilmesini öngören bir anlaşmanın imzalanması.

23 Ekim 1983: Biri Amerikan, diğeri Fransız üssüne yönelik saldırılarda 241 Amerikan ve 58 Fransız askerinin ölmesi.

29 Ekim 1983: Suriye’ye baskı uygulamak üzere, İsrail-ABD ilişkilerini canlandıran bir anlaşmanın imzalanması.

19–20 Aralık 1983: Trablusşam’daki çatışmaların ardından Arafat ve 4.000 taraftarının Tunus, Cezayir ve Güney Yemen’e gitmek zorunda kalmasıyla Filistin direnişinin Lübnan’ı terk etmesi.

5 Mart 1984: Lübnan cumhurbaşkanının İsrail ile imzaladığı anlaşmadan çekilmesi.

30 Mart 1984: Lübnan’a konuşlanmalarından 16 ay sonra ABD birlikleri ile Çok Uluslu Güç’ün geri çekilmesi.

Mayıs-Haziran 1985: Beyrut’taki Filistin mülteci kamplarına Şii Emel örgütünün saldırması.

10 Haziran 1985: İsrail birliklerinin 16 km’lik “güvenlik bölgesi” hariç geri çekilmesi.

1988–89: Güney Lübnan’da Emel ile Filistinliler, Trablusşam’da Sünniler ile Şiiler, Şii gruplar Emel ile Hizbullah, Arafat ile Ebu Musa taraftarı Filistinliler, Lübnan Kuvvetleri ile Falanjistler, Lübnan Kuvvetleri ile Lübnan ordusu, Sünni el-Hoss ordusu ile Maruni Aoun ordusu ve 1990 yılında Aoun ordusu ile Suriye ordusu arasında çatışmaların yoğunlaşması.

22 Ekim 1989: 62 Lübnanlı milletvekilinin 22 gün süren müzakerelerinin ardından Taif Anlaşması’nın imzalanması.

Ekim 1990: Lübnan-Suriye ortak askerî operasyonu sonucu, Suriye ve Suriye yanlısı milislere karşı “Kurtuluş Savaşı”na girişen ve Taif Anlaşması’na karşı çıkan Lübnan Silahlı Kuvvetleri Komutanı Maruni Mişel Aoun’ın Fransız büyükelçiliğine sığınması ve ardından Paris’e kaçması.

1991: Lübnan hükümetinin Suriye’nin desteğiyle tüm ülkede kontrolü sağlamasıyla iç savaşın tamamen sona ermesi.

Mayıs 1991: Lübnan ile Suriye arasında Dostluk ve İşbirliği Anlaşması’nın imzalanması.

Eylül 1991: Lübnan ile Suriye arasında Savunma ve Güvenlik Paktı’nın imzalanması.

Temmuz 1991: Hizbullah dışındaki milis kuvvetlerin silahlarını bırakma konusunda anlaşması.

11 Nisan 1996: İsrail’in Hizbullah’a yönelik “Gazap Üzümleri” Operasyonu.

18 Nisan 1996: Kana katliamı.

26 Nisan 1996: Hizbullah ve İsrail’in, sivilleri ve onların yaşadığı bölgeleri hedef almama konusunda anlaşmaları.

23 Mayıs 2000: İsrail’in Hizbullah direnişi karşısında 425 sayılı BM kararı uyarınca 18 yıldır işgal ettiği Güney Lübnan’dan çekilmek mecburiyetinde kalması.

2001: Suriye’nin 25 bin kişilik birliğini geri çekmesi.

Mart 2002: Lübnan’ın 35 yıl aradan sonra ilk kez Arap Birliği Zirvesi’ne ev sahipliği yapması.

Ağustos 2004: Suriye’nin, Lübnan Cumhurbaşkanı Emile La-hud’un görev süresinin uzatılmasına yönelik baskı yapması.

2 Eylül 2004: BM Güvenlik Konseyi’nde tüm yabancı güçlerin Lübnan’dan çekilmesi ve tüm örgütlerin silahsızlandırılmasına yönelik 1559 sayılı kararın alınması.

20 Ekim 2004: Başbakan Refik Hariri’nin Suriye’nin baskılarına tepki olarak istifası.

14 Şubat 2005: Lübnan eski başbakanı Refik Hariri’nin suikasta kurban gitmesi.

26 Nisan 2005: Suriye birliklerinin tamamen Lübnan’dan çekilmek zorunda kalması.

Mayıs-Haziran 2005: Dört turda yapılan genel seçimler neticesinde Suriye karşıtı koalisyonun mecliste çoğunluğu sağlaması ve ardından hükümeti kurması.

2 Haziran 2005: En-Nehar gazetesi yazarlarından Filistin asıllı Profesör Samir Kasir’in suikasta kurban gitmesi.

21 Haziran 2005: Lübnan Komünist Partisi eski başkanı George Hawi’nin suikasta kurban gitmesi.

12 Aralık 2005: En-Nehar gazetesi sahibi ve milletvekili Cibran Tueyni’nin suikasta kurban gitmesi.

12 Temmuz 2006 Hizbullah’ın sekiz askerini öldürmesi ve ikisini de kaçırması üzerine İsrail’in Lübnan’a savaş ilan etmesi.

13 Temmuz 2006 İsrail uçakları, Beyrut havaalanının pistlerini vurdu. İsrail donanması, Lübnan limanlarını abluka altına aldı.

14 Temmuz 2006 İsrail, Beyrut–Şam karayolunu bombaladı, hava ve kara ablukasını sıkılaştırdı.

15 Temmuz 2006 Lübnan Başbakanı Fuad Sinyora, İsrail’in, ülkesini ‘’felaket bölgesine çevirdiğini” açıkladı ve acil ateşkes çağrısında bulunulmasını istedi. Sinyora, uluslararası yardıma ihtiyaç duyulduğunu belirtti.

16 Temmuz 2006 : Hizbullah’ın, İsrail’in en büyük üçüncü kenti Hayfa’ya gönderdiği füzeler, 8 kişinin ölümüne yol açtı. İsrail Başbakanı Ehud Olmert, Lübnan’ı, Hayfa saldırısının sonuçlarının ağır olacağı konusunda uyardı. G–8 zirvesinde liderler, olaylardan Hizbullah’ı sorumlu tuttu ve ABD, İsrail’in kendisini koruma hakkı bulunduğunu açıkladı.

17 Temmuz 2006 : İngiltere Başbakanı Tony Blair ile BM Genel Sekreteri Kofi Annan, Lübnan’a uluslararası güç konuşlandırılması çağrısında bulundu.

19 Temmuz 2006 : İsrail kara birlikleri, Hizbullah noktalarına baskın düzenleyebilmek amacıyla sınırın Lübnan tarafına geçtiler. Annan, düşmanlığa son verilmesi çağrısında bulundu.

23 Temmuz 2006 : BM Acil Yardım Koordinatörü Jan Egeland, İsrail’in, Hizbullah’ın karargahlarının bulunduğu, Beyrut’un güneyindeki banliyölere düzenlediği hava saldırılarının insanlık suçu olduğunu söyledi.

25 Temmuz 2006: Olmert, ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice ile bir araya geldi. İsrail’in hava saldırısında 4 BM gözlemcisi öldü.

26 Temmuz 2006: Hizbullah, Bint Cibeyl’e ilerleyen İsrail askerleriyle çatıştı, 9 İsrail askeri öldü. Roma’da düzenlenen uluslararası konferansta, derhal harekete geçilmesi konusunda görüş birliğine varıldı ancak, acil ateşkes ve uluslararası güç konuşlandırılması konusunda karar alınmadı.

29 Temmuz 2006: Rice, uluslararası güç konuşlandırılması konusunda İsrail’de temaslarda bulundu.

30 Temmuz 2006: Kana köyüne düzenlenen İsrail hava saldırısında 37’si çocuk 54 sivilin öldüğünü açıklayan Lübnan, Rice’ın bu ülkeyi ziyaretini iptal etti. Rice, İsrail’den, hava saldırılarını 48 saat süresince durdurması için söz aldı.

1 Ağustos 2006 : İsrail, askeri operasyonlarının kapsamının genişletilmesine karar verdi.

2 Ağustos 2006: Olmert, uluslararası güç konuşlandırılıncaya kadar Hizbullah ile savaşmaya devam edeceklerini açıkladı. Hizbullah, İsrail’e 231 füze gönderdi, 1 kişi öldü, 124 kişi yaralandı.

4 Ağustos 2006: İsrail hava saldırısında, Suriye yakınlarındaki bir çiftlik hedef alındı. 33 kişinin öldüğü açıklandı. Lübnan sınırına 80 kilometre kadar uzaklıktaki İsrail kenti Hadera’ya füze saldırısı düzenlendi ve bu saldırı, menzili en uzun saldırı oldu.

5 Ağustos 2006: İsrail askerleri, Sur’daki Hizbullah gerillalarına saldırdı. ABD ile Fransa, BM Güvenlik Konseyi’nin, “düşmanlığa son verilmesi, Hizbullah’tan saldırıları kesmesi ve İsrail’den, saldırgan askeri operasyonları sona erdirmesi istenen karar tasarısı üzerinde uzlaştı.

6 Ağustos 2006: Lübnan, İsrail kuvvetlerinin Lübnan’da kalmasına izin verdiği gerekçesiyle karar tasarısını reddetti, İsrail tasarıyı uygun buldu. Hizbullah, Kfar Giladi köyünde 12 İsrailli askeri öldürdü. Bu, Hizbullah’ın şu ana kadar ki en kanlı füze saldırısı oldu.

7 Ağustos 2006 : Güney Lübnan ile Beyrut’un güneyinde düzenlenen saldırılarda 50’den fazla Lübnanlı öldü. Lübnan, güneye 15 bin asker konuşlandırmayı teklif etti.

8 Ağustos 2006: Hizbullah saldırısında 3 İsrail askeri öldü. İsrail’in Gaziye köyüne düzenlediği hava saldırısında 14 kişi öldü, 23 kişi yaralandı. Olmert, Lübnan’ın, güneye asker konuşlandırma teklifinin “ilginç bir adım” olduğunu söyledi.

9 Ağustos 2006: İsrail savaş uçaklarının, Bekaa Vadisi’nin güneyindeki Maşgara kasabasına düzenlediği bombardımanda 7 kişi öldü.

11 Ağustos 2006: BM Güvenlik Konseyi’nden 1701 sayılı kararın oybirliğiyle kabul edilmesi.

14 Ağustos 2006: 1701 sayılı kararın İsrail ve Lübnan tarafından kabul edilmesi ile ateşkesin sağlanması.

5 Eylül 2006: Türk askerinin Lübnan’daki BM gücünde görevlendirilmesine ilişkin tezkerenin, 192’ye karşı 340 oyla TBMM’de kabul edilmesi.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: